จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัยสำหรับการทำวีเนียร์หรือไม่? (วีเนียร์แบบไม่กรอ/กรอน้อยที่สุด)

สวัสดีครับ

ผมคิมแทฮยอง ผู้อำนวยการคลินิกทันตกรรมบารึนยอง สาขายักซูยอก ชินดังดง ครับ^^

ช่วงนี้อากาศร้อนขึ้นกะทันหัน

อาจเป็นเพราะหลายคนเดินทางท่องเที่ยวกันเยอะ

หนึ่งในเหตุผลที่อยากทำวีเนียร์คือ

‘อยากให้ฟันดูขาวและสวยขึ้นเวลาถ่ายรูป’

มีคนไข้จำนวนมากมาที่คลินิกด้วยเหตุผลนี้

เมื่อให้คำปรึกษา

เราจะใช้ข้อมูลหลายอย่าง เช่น รูปถ่ายใบหน้า, แกนฟัน, แนวรอยยิ้ม ฯลฯ

และมีบางกรณีที่เราคิดว่า ‘โอ้! คนไข้รายนี้ถ้าทำแบบจำลองวินิจฉัยจะช่วยให้การรักษาง่ายขึ้น’

เมื่อถามคนไข้ว่า

‘ก่อนเริ่มการรักษา เราจะสร้างแบบจำลองวินิจฉัยก่อน

แล้วใช้แบบจำลองนั้นกำหนดทิศทางการรักษา จะช่วยให้ได้ผลลัพธ์ที่ดีขึ้น

คุณสนใจจะทำไหมครับ?’

เรามักจะได้รับคำถามว่า

‘แบบจำลองวินิจฉัยจำเป็นจริงๆ หรือคะ?’

ดังนั้น วันนี้

เราจะมาอธิบายว่าเมื่อใดที่จำเป็นต้องใช้แบบจำลองวินิจฉัยในการทำวีเนียร์

และแม้จะเป็นการทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน ก็ควรทำแบบจำลองวินิจฉัยหรือไม่

แบบจำลองวินิจฉัยคืออะไร?

แบบจำลองวินิจฉัยพูดง่ายๆ คือแบบจำลองที่จำลองสภาพฟันของคนไข้ในปัจจุบัน เพื่อสร้างแบบจำลองที่แสดงให้เห็นถึงสภาพฟันเมื่อใส่ฟันปลอมสุดท้ายเข้าไป

ในอดีต เราจะพิมพ์ฟันด้วยวัสดุพิมพ์ฟันเพื่อสร้างแบบจำลองปูนปลาสเตอร์ แล้วใช้ขี้ผึ้งสร้างรูปทรงบนนั้น

แต่ปัจจุบัน การสร้างแบบจำลอง 3 มิติแบบดิจิทัลด้วยเครื่องสแกนในช่องปากจะช่วยให้เห็นผลลัพธ์ได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

เมื่อใดที่จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัย?

แนวโน้มของการทำวีเนียร์ในปัจจุบันคือ

สามารถทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟันได้

และแม้จะต้องกรอฟัน ก็จะกรอในส่วนที่จำเป็นและในปริมาณที่จำเป็นเท่านั้น

เป็นการกรอฟันให้น้อยที่สุด

ยกตัวอย่างการทำวีเนียร์แบบกรอฟันน้อยที่สุด

ในกรณีที่ฟันเรียงตัวสม่ำเสมอ เราเพียงแค่กรอฟันให้พอดีกับพื้นที่ที่จะใส่วีเนียร์โดยรวม ดังนั้นจึงเป็นการกรอฟันเพียงเล็กน้อยโดยรวม

ปัจจุบันวีเนียร์สามารถผลิตให้บางลงได้ ดังนั้นในส่วนที่ไม่ได้กรอฟัน ก็สามารถชดเชยด้วยการทำฟันปลอมให้บางลงได้

กรณีที่จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัยคือ

1. เมื่อต้องการกำหนดปริมาณการกรอฟัน2. เมื่อต้องการสร้างผลลัพธ์หลังการทำวีเนียร์ล่วงหน้า

ประการแรก หากการเรียงตัวของฟันหรือแกนฟันเบี่ยงเบนไปจากปกติมาก

จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัย

ในกรณีเช่นนี้ แน่นอนว่าสามารถจำลองผลลัพธ์หลังการรักษาได้ จึงง่ายต่อการอธิบายโดยใช้แบบจำลองวินิจฉัย และสามารถเปรียบเทียบรูปทรงก่อนและหลังได้ ทำให้คนไข้เข้าใจการรักษาได้ดียิ่งขึ้น

‘ฟันยื่นออกมามาก อยากให้มันเข้าไปข้างใน’

คนไข้ที่มีฟันหน้ายื่นออกมาเหมือนฟันกระต่าย

ต้องการให้ฟันเข้าไปข้างใน

นี่คือแบบจำลองฟันของคนไข้ก่อนการรักษา

ฟันหน้าสองซี่กลางยื่นออกมา และคนไข้ต้องการให้วีเนียร์ช่วยให้ฟันเข้าไปข้างใน

ในกรณีเช่นนี้ การกำหนดว่าจะให้ฟันเข้าไปข้างในได้มากแค่ไหน และจะต้องกรอฟันเท่าไหร่เพื่อสร้างวีเนียร์แบบนั้น

เป็นเรื่องยากมากที่จะกำหนดปริมาณการกรอฟันโดยไม่มีแบบจำลองวินิจฉัย

ด้วยการใช้แบบจำลองวินิจฉัยที่สร้างขึ้นเพื่อคาดการณ์ผลลัพธ์ล่วงหน้าเช่นนี้

เราสามารถบอกได้ว่าจะสามารถดันฟันเข้าไปได้ถึงระดับนี้ และหากคนไข้ยินยอม เราก็สามารถกรอฟันได้ตามปริมาณที่จำเป็นตามแบบจำลองวินิจฉัย ซึ่งช่วยป้องกันการสูญเสียฟันเพิ่มเติมได้

‘อยากรู้ว่าทำได้โดยไม่กรอฟันหรือไม่ และอยากเห็นผลลัพธ์ล่วงหน้า’

อีกกรณีหนึ่งคือ

คนไข้ต้องการทำวีเนียร์ในสภาพที่ฟันบิดเบี้ยว หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า ‘ฟันผีเสื้อ’

คนไข้มีเงื่อนไขว่าต้องการให้ทำได้โดยไม่กรอฟัน

ฟันผีเสื้อหมายถึง

ฟันที่บิดเบี้ยว ดังนั้นเพื่อจัดเรียงฟันให้เข้าที่

ส่วนที่ยื่นออกมาจะต้องถูกทำให้เรียบ

ในกรณีเช่นนี้ การอธิบายสิ่งที่อยู่ในหัวของผมด้วยคำพูดมีข้อจำกัด

ดังนั้นคนไข้จึงต้องการเห็นการจำลองก่อน จึงได้มีการทำแบบจำลองวินิจฉัย

เราวิเคราะห์ฟันบนก่อน

สองภาพบนคือสภาพฟันของคนไข้ก่อนการวินิจฉัย

สองภาพล่างคือแบบจำลองที่สร้างผลลัพธ์หลังการวินิจฉัย

การวินิจฉัยคือสามารถทำได้เพียงแค่ทำให้ส่วนที่แหลมคมที่แสดงด้วยสีดำบนฟันเดิมเรียบขึ้น

เราวิเคราะห์ฟันล่างเพิ่มเติม

ฟันล่างมักจะยากที่จะสร้างโดยไม่กรอฟัน เนื่องจากจะไปขัดกับการสบฟันบน

แต่คนไข้ไม่ต้องการให้กรอฟันมากจนไม่สามารถใช้ชีวิตได้หากถอดวีเนียร์ออกในอนาคต เราจึงพิจารณาจุดนี้ในการวินิจฉัย

โชคดีที่มีช่องว่างเล็กน้อยระหว่างฟันบนและล่าง เราจึงตัดสินใจใช้ช่องว่างนั้น

ในช่องว่างที่ฟันบนและล่างไม่ขัดกันเช่นนี้

เราสามารถวัดความหนาขั้นต่ำเมื่อใส่วีเนียร์เข้าไป เพื่อให้ได้ความหนาที่ต้องการ

ด้วยวิธีนี้ เราสามารถตรวจสอบสภาพก่อนและหลังได้

ผ่านการสแกน 3 มิติและกระบวนการดิจิทัล

‘อยากทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน แต่สงสัยว่าผลลัพธ์จะเป็นอย่างไร’

เหตุผลที่สองที่จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัยคือ

ในสภาพปัจจุบันนี้ หากต้องการทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน

คนไข้สงสัยว่าปากจะยื่นออกมาหรือไม่

และรูปทรงจะเป็นอย่างไร

วีเนียร์แบบไม่กรอฟันไม่ได้ทำได้เสมอไป

แต่มีบางกรณีที่สามารถทำได้จำกัดเฉพาะฟันบน

อย่างไรก็ตาม อาจมีข้อจำกัดด้านรูปทรงฟันขึ้นอยู่กับขนาดฟันเดิม ระดับการยื่นของฟัน รูปทรงฟัน และรูปทรงเหงือก

ภายในช่องปากของเรามีความละเอียดอ่อนมาก

แม้แต่เส้นผมเพียงเส้นเดียวก็ทำให้รู้สึกไม่สบายได้ทันที

แม้จะติดวีเนียร์ที่บางที่สุด

ก็เป็นเรื่องปกติที่จะรู้สึกแปลกๆ ในช่วงแรก

แต่ขึ้นอยู่กับระดับความแตกต่าง

เพื่อช่วยให้คนไข้ตัดสินใจว่าจะยอมรับและดำเนินการต่อหรือไม่

เราจะสร้างฟันชั่วคราวโดยใช้แบบจำลองวินิจฉัยของวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน

แล้วให้คนไข้ลองใส่ดู

ฟันที่เห็นเป็นสีแดงคือฟันเดิม

และแบบจำลองวินิจฉัยถูกสวมทับลงไป

ฟันที่สั้นจะถูกยืดความยาวเพื่อให้แนวตรงกัน

ส่วนฟันอื่นๆ จะถูกออกแบบให้มีความหนาขั้นต่ำ

ในกรณีนี้ วีเนียร์ที่บางที่สุดไม่ได้ถูกต้องเสมอไป

หากคนไข้ต้องการให้ฟันสว่างขึ้น แต่สีฟันเดิมค่อนข้างเหลือง

หากวีเนียร์บางเกินไป แม้จะใช้กาวสีสว่างแค่ไหน สีฟันเดิมก็จะยังคงมองเห็นทะลุออกมาได้ ดังนั้นจึงจำเป็นต้องปรับความหนาให้เหมาะสมกับวัตถุประสงค์

โดยใช้แบบจำลองวินิจฉัยนี้ เราสามารถลองใส่ฟันชั่วคราวได้

และตรวจสอบว่าริมฝีปากได้รับการรองรับในระดับใด

รูปทรงและขนาดของฟันเป็นไปตามมาตรฐานหรือไม่

จากนั้นจึงตัดสินใจดำเนินการรักษา

แบบจำลองวินิจฉัยมีประโยชน์ แต่

ไม่ได้จำเป็นเสมอไป

อย่างไรก็ตาม

เพื่อทำความเข้าใจความต้องการของคนไข้

เพื่อรักษาฟันให้ได้มากที่สุดในระหว่างการรักษา

และเพื่อการกรอฟันที่มีประสิทธิภาพ บางกรณีก็จำเป็นอย่างยิ่ง

ดังนั้น

เพื่อดำเนินการรักษาตามสภาพฟันของแต่ละบุคคล

ขอแนะนำให้ปรึกษาแพทย์และเลือกทำเฉพาะเมื่อจำเป็น

ผมคิดว่า

ไม่มีการรักษาใดที่เหมือนกันภายใต้ท้องฟ้าเดียวกัน

แม้แต่ฟันหลายซี่ในคนคนเดียวก็ยังมีรูปทรงและลักษณะเฉพาะที่แตกต่างกัน และแต่ละคนก็มีองค์ประกอบที่หลากหลายมาก ดังนั้นการทำวีเนียร์ แม้จะสร้างให้คล้ายกัน แต่รูปทรงที่มองเห็นก็ยังคงแตกต่างกันไปตามรูปทรงฟันเดิม ใบหน้า ริมฝีปาก รอยยิ้ม รูปทรงเหงือก และโครงสร้างกระดูก

ดังนั้นจึงจำเป็นต้องสร้างรูปทรงฟันที่เหมาะสมโดยพิจารณาจากสภาพช่องปากของคนไข้ให้มากที่สุด

หลังการทำวีเนียร์

คำพูดที่ได้ยินจากคนไข้บ่อยที่สุดคือ

‘ยิ้มได้อย่างเป็นธรรมชาติแล้ว’

‘ตอนนี้ยิ้มได้โดยไม่ต้องเอามือปิดปากแล้ว’

‘เพิ่งรู้ว่ายิ้มแบบนี้ได้’

บางคนถึงกับดูดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด

รอยยิ้มที่เป็นธรรมชาติช่วยสร้างความประทับใจที่ดีได้จริงๆ ครับ

ขอบคุณครับ^^

คำถามที่พบบ่อย

แบบจำลองวินิจฉัยสำหรับการทำวีเนียร์คืออะไร?

แบบจำลองวินิจฉัยคือแบบจำลองที่จำลองสภาพฟันของคนไข้เพื่อสร้างแบบจำลองล่วงหน้าของสภาพฟันเมื่อใส่ฟันปลอมสุดท้ายเข้าไป ในอดีตใช้แบบจำลองปูนปลาสเตอร์ แต่ปัจจุบันใช้เครื่องสแกนในช่องปากเพื่อสร้างแบบจำลอง 3 มิติแบบดิจิทัลที่ให้ผลลัพธ์ที่ชัดเจนยิ่งขึ้น

เมื่อใดที่จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัยสำหรับการทำวีเนียร์?

แบบจำลองวินิจฉัยมักจำเป็นเมื่อต้องการกำหนดปริมาณการกรอฟัน หรือเมื่อต้องการตรวจสอบผลลัพธ์หลังการทำวีเนียร์ล่วงหน้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งมีประโยชน์เมื่อการเรียงตัวของฟันหรือแกนฟันไม่ปกติ หรือเมื่อพิจารณาการทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน

สามารถเห็นผลลัพธ์หลังการทำวีเนียร์ล่วงหน้าได้หรือไม่?

ได้ครับ ด้วยแบบจำลองวินิจฉัย คุณสามารถคาดการณ์และจำลองผลลัพธ์หลังการรักษาล่วงหน้าได้ ซึ่งช่วยให้คนไข้เข้าใจการรักษาได้ดีขึ้น และแพทย์สามารถกำหนดปริมาณการกรอฟันที่จำเป็นได้อย่างแม่นยำ

วีเนียร์แบบไม่กรอฟันก็จำเป็นต้องมีแบบจำลองวินิจฉัยหรือไม่?

ได้ครับ แบบจำลองวินิจฉัยมีประโยชน์แม้ในการทำวีเนียร์แบบไม่กรอฟัน ช่วยให้คุณตรวจสอบล่วงหน้าได้ว่าปากจะยื่นออกมาหรือไม่ รูปทรงจะเป็นอย่างไร และสามารถลองใส่ฟันชั่วคราวเพื่อสัมผัสความรู้สึกได้ ซึ่งเป็นประโยชน์ในการตัดสินใจรักษา

แบบจำลองวินิจฉัยจะสร้างวีเนียร์ที่บางที่สุดเสมอไปหรือไม่?

ไม่ครับ วีเนียร์ที่บางที่สุดไม่ได้ถูกต้องเสมอไป ด้วยแบบจำลองวินิจฉัย เราสามารถปรับสีของกาวและปรับความหนาของวีเนียร์ให้เหมาะสมกับวัตถุประสงค์ โดยพิจารณาจากสีฟันเดิมของคนไข้และความสว่างที่ต้องการ

แบบจำลองวินิจฉัยจำเป็นเสมอไปในการทำวีเนียร์หรือไม่?

ไม่ครับ แบบจำลองวินิจฉัยไม่ได้จำเป็นเสมอไป แต่บางกรณีก็จำเป็นอย่างยิ่งเพื่อทำความเข้าใจความต้องการของคนไข้ เพื่อรักษาฟันให้ได้มากที่สุด และเพื่อการกรอฟันที่มีประสิทธิภาพ ดังนั้นจึงแนะนำให้ปรึกษาแพทย์และเลือกทำเฉพาะเมื่อจำเป็น